1980 Haziranıydı gazeteciliğe başladığımda. 30 yılı aşkın bir süredir bu meslekteyim.  Haberlerin peşinden koştum; söyleşiler yaptım; kitaplar yazdım; haber müdürlüğünde bulundum; bunca yıldır hep gazetecilik faaliyetleri içinde oldum. 1 Nisan 2010'dan bu yana Hürriyet gazetesinin Okur Temsilcisi (Ombudsman) olarak görev yapıyorum.

Faruk Bildirici


 HANİ ALEVİLER LAİKLİKTEN YANAYDI?
 07 Şubat 2002, Perşembe
 

KIRLANGIÇ YUVASI/62

HANİ ALEVİLER LAİKLİKTEN YANAYDI?

``Cemevleri'nden su teşekkürü'' haberini görünce inanamadım. Yanlış olabileceği kaygısıyla birkaç kez okudum. ``Belki ilgililer bir yalanlama, bir açıklama gönderirler'' diye de ertesi gün dikkatle taradım haberin yayımlandığı gazeteyi. (*)

Hiçbir itiraz gelmeyen haber, bir ``ilk''i müjdeliyordu. ``Cemevleri yöneticileri de bedava su peşine'' düşmüş, dahası bu istekleri İstanbul Belediyesi tarafından da kabul edilmişti:

``İstanbul'da faaliyet gösteren Alevi, Bektaşi, Mevlevi dernek ve vakıflarının temsilcileri dün Büyükşehir Belediye Başkanı Ali Müfit Gürtuna'yı ziyaret ettiler. Dernek ve vakıf temsilcileri desteklerinden ve bedava su taleplerine olumlu cevap verilmesinden dolayı Başkan Gürtuna'ya teşekkür ettiler, plaket verdiler.''

Haberin inanılmazlığı, Alevi cemaatinin devlet ile ilişkiler konusunda öbür İslami kesimlerden pek de farklı olmadığını tescil etmesinde. Laikliğin yılmaz savunucuları olarak tanınmakla birlikte, yeri geldiğinde onlar da devlet nimetlerinden yararlanmaktan geri durmuyorlar.

Aslında Alevi cemaati, son 5-6 yıldır sinyal veriyordu. Alevi cemaatinin önde gelenleri, Cumhurbaşkanı, Başbakan, kimi bulurlarsa ziyaret edip, ``mali yardım'' sözü alıyorlardı. Devlet nimetlerinden yararlanma konusunda İslami kesimin öbür cemaatlerinden geri kalmama yarışına girmişlerdi.

Meğer bu konuda mesafe almaya başlamışlar. İstanbul Belediyesi'nden bedava su ``hakkı''nı kopardıklarına göre, artık bu ``hakkı'' diğer belediyelere de yaygınlaştırma mücadelesi verebilirler! Hatta ``bedava su'' ile kalmayıp, ``bedava elektrik'' peşine bile düşebilirler!

``Burası Türkiye değil mi, olur böyle şeyler'' denebilir tabi. Yanlışın nerede olduğunu anlatabilmek için önce Aleviler'in iştahını kabartan ``dini cemaatlerin devletten nemalanma'' koşullarına göz atalım.

Her ne kadar ``Türkiye laik bir devlettir'' dense de devlet, dinle ilgili herşeye müdahale etmekten hoşlanır. Diyanet İşleri Başkanlığı'nın kuruluş amacı da İslami cemaatleri, tarikatları, tekkeleri denetlemektir. Fakat zamanla işler tersine dönmüş, Diyanet etkisizleşmek bir yana İslami cemaatlerin kamu kaynaklarından beslenmesinin aracı haline gelmiştir. Devlet, denetlemek, dizginlemek şöyle dursun, tam tersine beslemektedir onları.

Kriz dönemlerinde bile büyüyen, iki katlı bir binaya sığmayıp dev bir site inşa ettiren Diyanet, tek başına birçok bakanlıktan daha fazla kamu kaynağını tüketmektedir. 2002 bütçesinden Diyanet'in aldığı 553 trilyon lira birçok bakanlığın bütçesinden daha büyüktür.

Örneğin Kültür Bakanlığı 278, Ulaştırma Bakanlığı 154, Tarım ve Köyişleri 553, Enerji Bakanlığı ise 89 trilyon lira ile geçirecek 2002 yılını. Her fırsatta savurganlıkla eleştirilen TBMM'nin bu yılki bütçesi bile 155 trilyon lira.

Üstüne üstlük Diyanet'in bütçesi sadece genel bütçeden verilen payla da sınırlı değil. Diyanet Vakfı'nın trilyonlarca lirayı bulan gelirleri de Diyanet İşleri Başkanlığı'nın emrine amade.

Sanki trilyonlar yetmiyormuş gibi, elektrik ve su camilere ``bedava'' veriliyor. Düşünün, bedava elektrik ve su kullanan cami sayısı öyle 50-100 değil. Tam 73 bin cami var elektriğini TEDAŞ'ın, suyunu belediyenin kesesinden kullanan!

Öyle bir düzen ki, herkes canının istediği yere cami inşa ediyor. Ondan sonra versin Diyanet imamını, versin TEDAŞ elektriğini, versin belediye suyunu...

Öyle bir mantık ki, camilere bedava su ve elektrik verilmesine ses çıkarmayan devlet, bu ayrıcalığı okullara ve hastanelere tanımıyor. Borcunu ödeyemeyen okulların, hastanelerin suyunu elektriğini kesmekte beis görmüyor. Devlet, eğitim ve sağlık gibi iki temel alanda olmadığı kadar cömert din işlerinde.

Yıllardır böyle devam etti bu düzen. Ta ki krize kadar. Camilerin kullandığı bedava elektriğin faturası, krizle birlikte göze battı da hükümet harekete geçti. Geçtiğimiz günlerde TBMM'den geçen, ``Kamu kurum ve kuruluşlarınca üretilen mal ve hizmetlerden bedelsiz yararlanmayı yasaklayan'' yasa değişikliği, camilerin elektriği bedava kullanmasına son veriyor.

Camilere elektrik sayaçlarının ne kadar sürede takılacağını bilemiyoruz ama bu kararın politikacılarımız tarafından onaylanması bile önemli bir adım. Ancak Aleviler, belediyeden bedava su sözünü yeni aldığına göre, camilerden su ücretleri alınması konusunda henüz bir karar ufukta gözükmüyor.

İşte Alevi cemaatinin -en azından İstanbul'da bedava su girişiminde bulunan bölümünün- pay alma hevesine kapıldığı tablo bu. Yakın zamana kadar Türkiye'deki laiklik anlayışını, bir mezhebin Diyanet'e hakim olmasını eleştiren Alevi cemaati, pay kapma mücadelesine girişmek yerine bütçeden din işlerine ödenek verilmesini tartışmalıydı.

Din işlerinin mali açıdan devlete bağımlı olması laiklikle ne kadar bağdaşır? Bu soruya kendi çıkarlarını düşünmeden yanıt vermeli, farklarını ortaya koymalıydılar.

Hatırlatalım, malum İslami kesim, devletin din işlerine karışmamasını istemekte, bireylerin dini özgürce yaşaması gerektiğini savunmakta. Devletin, birey ile din arasına girmemesinin mücadelesini vermekteler.

Bu mücadelelerinde haklılar da. Elbette, kişilerin dini nasıl yaşadığına -başkalarının özgürlüklerine müdahale edilmediği ve kamusal alanın dinin direktifleri uyarınca düzenlenmesine kalkılmadığı sürece- devlet asla karışmamalıdır.

Ancak iki tarafı keskin bu bıçağın bir de öbür yüzü var. Devletin dine karışmamasını isteyenler de devlet işlerine parmak sokmamalı ve devletten mali yardım beklememelidir.

Hatta devlet verse bile ``bağımsız'' kalmak adına istememelidir. Düşünün, hem ``Devlet din işlerini düzenlemeye kalkmasın'' diyeceksiniz, hem de ``Bize bedava su, bedava elektrik versin, camilerin imam vb. kadrolarını da karşılasın'' talebinde bulunacaksınız. Olur mu böyle şey?

Halbuki mantık, özgürlük isteyen İslami kesimin, mali bağımsızlık peşinden koşmalarını gerektirir. Mali bağımsızlığını sağlamış, camilerin ve ibadetle ilgili bütün faaliyetlerin giderlerini kendileri karşılamayı başarmış İslami cemaatler, devlet karşısında özgür olma şansını daha rahat yakalayabilir.

Zaten devlet de gerçekten laik ise din işlerine mali kaynak ayırmamalıdır. Eğer laik denilen Türkiye Cumhuriyeti devleti, bütçesinin büyük bir dilimini Diyanet İşleri Başkanlığı'na ve camilere ayırıyorsa ortada çarpık bir laiklik anlayışı var demektir.

Üstelik devletin, -toplumun ne kadar büyük kesimini temsil ederse etsin- din işlerine kaynak aktarırken azınlık inançların haklarını ihmal etmesi, hatta onlardan da toplanan vergileri kullanması başka bir adaletsizliktir, haksızlıktır. Böyle bir devlete, ``laik'' değil, olsa olsa ``sözde laik'' ünvanı yakışır.

``Cemevlerine bedava su sağlama'' girişiminde bulunan Alevi vakıfları, maalesef ``İslami mezhepler arasındaki adaletsizliği'' giderme uğruna başka bir yanlışa düştüler. Yıllardır uzak durdukları, eleştirdikleri  anlayışın sofrasına meze olmamalıydılar...

 

(*) Yeni Şafak, 19 Ocak 2002.

7-13 Şubat 2002/Tempo

 


 
FRENLERİMİZİ BOŞALTIP DÜŞLERİMİZİ ORTALIĞA SALSAK
GONCASI RAFYALI GÜLLER
BÜTÜN HÜCRELERİNDE YAŞIYORDU ACIYI
HERKESİN NOSTALJİSİ KENDİNE GÜZEL
ÇIPLAK BEDENLERİ ŞİİRLE SARMAK
ORADA BİR PARK VARDI
BAK HELE NELER GELDİ ZELİŞ'İN BAŞINA
DOĞURGANLIĞA MI TAPALIM, AFRODİT'E Mİ?
ALÇAKÇA İŞLENMEYEN CİNAYET VAR MIDIR HAYATTA?
EŞİMİ ÖPERİM ÖPMEM SANA NE BE KADIN!
GÜVENLİ LİMANLARA SIĞINMAYI YEĞLEYENLER
SIRADAN ÖYKÜLER DE AĞLATIR
BIRAK YANINDAKİ ADAM LAF ETSİN
BAKKAL DEFTERLERİ NE GÜZELDİ
TEK DOLARLIK KALPAZAN OPERASYONU
SORGU LABORATUVARINDAKİ DANSÖZ
NE VOLKANLAR TAŞIRIM İÇİMDE BİLİR MİSİN?
ÇOK ŞÜKÜR BENİM OĞLUM KATİL DEĞİL
DERİNDİ BALIKÇININ GÖZLERİ
ŞAİRİN KOKU ALAMADIĞI VAZİYETTEYİZ
YAHU BİR GÜZEL ÜTÜLÜYOR Kİ DONLARIMI SORMA
KADERİMİN PATRONU, RUHUMUN KAPTANIYIM
TENCERE ELİNDE KELEPÇELEDİLER GENÇ KIZI
DAHA NE KÖTÜLÜKLER GÖRECEK SABRİYE NİNE?
İLKELER NAZİKTİR HER DAİM SULANMAK İSTER
AH O KOCA MEMELİ KADIN!
DNA TESTİ YAPIN HAKİM BEY!
İKİ DUDAK ARASINA SIKIŞMIŞ KİMLİKLER
ÇIĞLIK ÇIĞLIĞAYDI KUŞLAR
SANA KİRPİKLERİMİ BİRİKTİRDİM ALIR MISIN?
CUMHURBAŞKANLIĞI FORSUNDA 16 YILDIZIN İŞİ NE?
AMAN POPOSUNU PARMAKLAMAYIN!
AL YÜZÜĞÜM SENDE KALSIN
UÇAN LİDERLER KAÇAN KONGRELER
YES DE EMİNE HANIM
MÜDÜR BEYE NEDEN GÜNAYDIN DEMEDİN?
AŞKIN BİTTİĞİ YERDE BAŞLADI HASTALIK
AYI KONSERVE YERSE
DÖNECEKSEN DÖN ARTIK VE GÖR OLACAKLARI
SEVİŞMEK ERKEĞE ÖDÜLSE KADINA CEZA MI?
EN BÜYÜK BAYRAM BİZİM BAYRAM
MEĞER SİLAHLAR NE KADAR GEREKSİZ ZERZEVATMIŞ
MEDET EY TSE, GETİR ŞU İŞE BİR STANDART
SAFLARI SIKLAŞTIRALIM YENİ KAHRAMANLAR GELİYOR ESKİ YOLDAN
ÇARŞAFA BÜRÜNMÜŞ PARİSLİ KADININ KIVRAK YÜRÜYÜŞÜ
GÜNEŞİN ÜZERİNDE OYNAŞMADIĞI BİNADA OTURAN SİYASETÇİ
TÜRK ASKERİNİN KORE YOLCULUĞUNUN ÖYKÜSÜ
KÖKLERİNİ BU TOPRAKLARA SALANLAR DA KAÇIYORSA
YİNE KANI KANLA YIKAMASANIZ
ECEVİT, CALLAGHAN'IN 27 YIL ÖNCEKİ SÖZLERİNİ DE HATIRLASA
ASKERLER SORGULANAMAZ DARBECİLER ASLA
DOKUNULAMAYAN KAPILARA SIKIŞMIŞ İNSANLIKLAR
CAMDAN ÖRÜLMÜŞ SINIRLAR KAFAYI VURUNCA ANLAŞILIR ANCAK
DİLERİM AİLE ALBÜMÜM SAHAFLARA DÜŞMEZ
OLAĞANLAŞAN OLAĞANÜSTÜLÜKLERE KARŞI AĞLAMA SEANSLARI
BİR ERKEĞİN HEDİYELERLE EVRİMİ
İSLAMİYETİN CAMİLERE ÇEKİLME VAKTİ GELDİ ÇATTI
NE AŞKLAR BİLİRİM GÖRKEMLİ İTİRAFLARA KURBAN GİTMİŞ
SANTİMETREKARECİ MEMDUH'UN UYANIK İŞLERİ
ÇIPLAKLIK SEVENLER GERÇEKLERİ DE GİYDİRMESELER YA
HİSSEDİLEN SICAKLIK VARSA HİSSEDİLEN ENFLASYON NİYE OLMASIN?
HANİ ALEVİLER LAİKLİKTEN YANAYDI?
BİR KURU GÜL KALMIŞTI ELİNDE
ŞİVE DİYENLER YARGILANSIN
ESSAH MI YANİ?
HERKES ŞEHİT HERKES KAHRAMAN
ÇETECİLER BAYRAĞI AŞAĞILADILAR
FOTOĞRAF TERÖRDEN GÜÇLÜ OLMASA...
ÖNGÖRÜLERİN BEREKETLİ TARLASI KURUDU
PKK İLE SAVAŞ KAZANILDI MI Kİ?
BAHAR YAĞMURLARINDA YIKANMADAN...
CEP TELEFONU HIRSIZI ÇOCUKLAR KOĞUŞUNDA
TANRI AŞKINA! BU SİZİN DE ÜLKENİZ!
ERDOĞAN'A ÇOK KONUŞMA CEZASI VERİLMELİ
KANADALILAŞAN TÜRKÜN VİCDAN AZABINA ÖVGÜ
KENDİNİ ÇOĞALTARAK YAŞAMAK YA DA CENAZELER
OSMANLI SEVDASINDA DANSÖZÜN YERİ
EKRANDA SEVİŞEN TÜRK KIZINI TÜRKLER DESTEKLERSE!
KÖTÜLÜKLERİ GÖRMEZDEN GELEREK YOKETME
TANRI BU ÜLKEYİ TESADÜFLERDEN KORUMASIN
KENDİ KENTİNDE KAYBOLMAK
SANIRSINIZ TARİH BİR OYUNCAK
İNSANA YATIRIM YAPMANIN ALBENİSİ
ÇINARLAR AYAKTA ÖLÜR GAZETELER DE
DEREYATAĞINA EV YAPARSANIZ YIKILIR
HEYECAN DA RUTİNLEŞİR
SEN HASTALIKLI KORUK GİBİSİN
DENİZDEKİ HAYALİ KIRMIZI ÇİZGİ
KAVUN KARPUZ MİSALİ SİYASET
ÖZKÖK: ÜNİFORMANIN ALTINDAKİ KİŞİLİK
NECDET TEKİN: PIRASA PROFESÖRÜ OLUR MU?
HÜSAMETTİN ÖZKAN: İKİLİ TEMASLAR UZMANI
AHMET VEFİK ALP: UÇUK PROJELER BAŞDANIŞMANI
DIŞ GÖREVDEN DÖNEN VEKİL
KOYUNLAR OTORİTEYE ÇAKTIRMADAN KARŞI ÇIKAR
TAHTERAVALLİDEN İNMENİN ZAMANI GELDİ
NABZA GÖRE ŞARKILAR
AKIP GİTMEKTEDİR SESSİZ HAYATLAR
GURKALAR EMRİNİZDE SAM AMCA
TARİHTEN İBRET ALMASI GEREKENLER
1 - 2
> >>>


© Tüm Hakları Saklıdır. 2017   |   fbildirici@hurriyet.com.tr