1980 Haziranıydı gazeteciliğe başladığımda. 30 yılı aşkın bir süredir bu meslekteyim.  Haberlerin peşinden koştum; söyleşiler yaptım; kitaplar yazdım; haber müdürlüğünde bulundum; bunca yıldır hep gazetecilik faaliyetleri içinde oldum. 1 Nisan 2010'dan bu yana Hürriyet gazetesinin Okur Temsilcisi (Ombudsman) olarak görev yapıyorum.

Faruk Bildirici


 YALANLAMALAR DA YALANLANIR
 28 Kasım 2016, Pazartesi
 

    Resmi makamlardan gelen yalanlamalar, araştırma haberlerinin ve perde arkası haberciliğinin belalısıdır.  Devlet adamlarının, siyasetçilerin açıklamaları o haberin doğru olmadığı izlenimi verir kamuoyuna. Halbuki resmi yalanlamalar her zaman doğruyu söylemez. Zaman da çoğu kez bu yalanlamaları yalanlar.

    Hürriyet'in 21 Eylül'de yayınlanan “Piyade gidiyor” sürmanşeti de böyle bir haber. Milli Savunma Bakanı Fikri Işık, haberdeki “Fırat Kalkanı operasyonunda El Bab kentini hedefleyen Türk Silahlı Kuvvetleri, Suriye'deki güçlere muharip piyadelerle takviye yapmaya hazırlanıyor” bilgisini yalanlamıştı. Işık, haberin yayınlandığı gün gazetecilere, “Türkiye’nin kendi piyadeleriyle bu işi yapmak yerine Özgür Suriye Ordusu’nun elemanlarıyla bu harekatı yürütmek şu anda bizim planlamamız. Yani kendi piyademizle bu harekata katılmayı düşünmüyoruz” demişti.

    Fırat Kalkanı harekatı, hiç de Bakan Işık'ın söylediği gibi gelişmedi. Haberde yazıldığı gibi, “Özel Kuvvetler’in yanısıra Kara Kuvvetleri’ne bağlı değişik muharip piyade sınıfları” da ÖSO'ya destek için Suriye'ye girdi; El Bab yakınlarına kadar gitti.

    Bu durumun kanıtlarından biri Genelkurmay Başkanlığı'nın 15 Kasım’da medyaya gönderdiği bilgilendirme notuydu. O notta “Komando Bölüğü timlerinin Şuvayhat Şadır ve Başgün meskûn mahallerinde kontrolü sağladığı” anlatılıyordu. Yani Suriye topraklarında. Başbakan Yıldırım’ın 15 Kasım’da partisinin grup toplantısındaki konuşması da bu doğrultudaydı; “Suriye’de birliklerimizle ÖSO, El Bab’a doğru ilerliyor.”

   Türk askerinin Suriye’de olduğunun başka bir kanıtı da Genelkurmay Özel Kuvvetler Komutanı Korgeneral Zekai Aksakallı’dan geldi. TBMM Darbe Girişimini Araştırma Komisyonu'nun davetine karşılık “Suriye'deyim gelemiyorum” haberi göndermişti Korgeneral.

   24 Kasım’da  El Bab bölgesinde Türk askerine düzenlenen saldırılarda şehit olan dört askerden üçü “piyade” sınıfındandı. Türk Silahlı Kuvvetleri’nin verdiği gazete ilanında üç şehidin rütbelerinin yanında “piyade” yazıyordu.

    Görüldüğü gibi, gelişmeler, Hürriyet’in haberini doğruluyor. Yanlış haberlerde özür dilediğimiz gibi doğrulanan haberleri de okura duyurmamız gerek. Bakan Işık da kimi gazetelerde “Hürriyet’in haberi yalanlandı” diye yayınlanan o sözlerine yeni bir açıklama getirir herhalde...

   Bir de hatırlatma. Gazetesinden dokuz yazar ve yöneticisi ile birlikte cezaevine atılan Cumhuriyet yazarı Kadri Gürsel de o günlerde Uğur Ergan’ın bu haberine atıfta bulunarak, “Piyade Suriye batağına mecbur girecek” diye yazmıştı. O da haklı çıktı. 

 

     Dick mi Dirk mi?

     Fenerbahçe Teknik Direktörü Advocaat’ın adı “Dick” mi, “Dirk” mi? Okurlarımızdan Bülent Özel, merak etmişti bu konuyu. “Gazetenizde Dick Advocaat olarak yazmışsınız, gerçek ismi Dirk değil mi?” diye soruyordu.

   Ben de biraz taradım. Hollandalı çalıştırıcının adı resmi kayıtların tümünde “Dirk” olarak geçiyor. Fenerbahçe’nin resmi sitesinde de “Dirk” olarak yazılıyor. Ama Hürriyet’te ve bütün spor medyasında gerçek adıyla değil, “Dick” olarak anılıyor. Gerçek adının yerine “Dick”in tercih edilmesinin nedenini Spor Servisi’ndeki arkadaşlara sordum. Spor yazarı Koray Durkal yanıtladı:

   “Tam adı Dirk Nicolaas Advocaat. Dick ise ona verilen lakaplardan biri. Bir diğer lakabı ise Little General (Küçük General). Bu lakapları alması Hollanda yıllarına dayanıyor ve hakkında pek çok kulaktan dolma hikaye var.

   Ancak Hollandalı hoca tüm dünyada Dirk değil Dick Advocaat olarak anılıyor, tanınıyor. Kısacası bu bize özgü bir kullanım şekli değil. Dick Advocaat olarak bilindiği için biz de bu şekilde kullanıyoruz.”

   Spor medyasında insanların lakaplarıyla anılması sık rastlanan bir durum. Fakat lakap ve isim aynı şey değil. O nedenle lakabı, isim gibi yazmamak gerektiğini düşünüyorum.  En azından okurun lakap olduğunu anlayacağı şekilde örneğin tırnak içine alarak yazmak daha doğru.

 

   Okurdan kısa kısa

   Fatih Kol: “15 Temmuz şehitlerinin çocuklarına askerlik yok” haberinde yeni kararname içeriğini yazarken bir hata olmuş. Kapatılan dernek 375, önceden kapatılıp açılan dernek ise 175 şeklinde olmalıydı. Ama haberde bu ikisi toplanıp “kapatılan dernek 550” diye belirtilmiş.(23 Kasım)

   NOT: İçişleri Bakanlığı’nın bilgi notu ve Anadolu Ajansı’nın haberinde bu şekilde yazılmış. Ama ikisine de güvenmeyip Resmi Gazete’den kontrol etmek gerekirdi. O gün başka bazı gazetelerde de aynı yanlış yapılmıştı.

   Müzeyyen Huş: “Nejat Melih Devrim'in tablosuna 700 bin lira” başlıklı müzayede haberi dünkü (22 Kasım) gazetede hem sanat sayfasında hem de Kelebek’te yayınlanmıştı. Bugün de (23 Kasım) Fenerbahçeli futbolcu Van Persie'nin bir resim sergisini gezmesi hem spor sayfasında hem de Kelebek'te kullanılmış. Kelebek'in ilk sayfasında yazılan sayfa numarası da yanlış.

   Cafer Yarkent: “Euroleague puan durumu” tablosu vermiş, Hürriyet. Ancak oyun var, galibiyet var, mağlubiyet var, attığı var, yediği var. Sadece  “Puan durumu” yok. (19 Kasım)

    M.Kemal Okutan /  Hüseyin Honça: İnternette basketbol sayfanızda puan tablosunun değişmediğini size yazmıştım. Siz de iki hafta önce yayınlamıştınız. Ama basketbol puan cetveli halen geçen seneki son haftada duruyor. Fikstür de bomboş duruyor. Ne desem ki? (18 Kasım)

    F.Burak İzci: “Madende göçük” haberindeki “Olay sırasında 16 işçiyle birlikte 8’i kamyon, 3’ü iş makinesi toplam 16 araç göçük altında kaldı” cümlesi incitici.  Bu cümleyi kullanmak insan onuruna değer vermemektir. (18 Kasım)

     Alayça Ersin: Doğan grubu, her görüşe eşit mesafede durmayı ilke edinmiş bir grup. Bu takdire şayan bir tutum. Ve lakin, bu farklı gruplara eşit mesafede olma tutumu sadece siyasetle mi sınırlı? Hürriyet, Fenerbahçe’nin Galatasaray karşısında, bileğinin hakkıyla elde ettiği galibiyetin haberini objektif olarak yapmalıydı. Bir tarafgirlikle değil.  (21 Kasım)

    R.Engin Tarhan: İnternet baskınızdan şikayetçiyim. Ana sayfada başlık “Patates fiyatları kaç kat arttı”. Habere giriyoruz. Haberin başlığı “15 kuruşu düşen patatesin fiyatı 55 kuruşa yükseldi”. 15 kuruş nereye düşmüş acaba? Düşmeden önce fiyat kaç kuruşmuş?

   NOT: Başlıkta “kadar” sözcüğü eksikti. Patatesin fiyatı bir ara 15 kuruşa kadar düşmüştü.

       H.Günhan Sarıoğlu: Kılıçdaroğlu’nun resminin altına “Rakıları açıyoruz” başlığı atılmış. Habere bakıyorsunuz başka şeyler yazıyor. Yaptığınız doğru değil. (22 Kasım)  

   Melih Kocakus: İnternette “Dünya Quaresma’nın rabonasını konuşuyor” haberi altında “Spektaküler” kelimesi kullanılmış. İngilizceden zorlamayla dilimize girmiş bu kelime yerine Türkçe karşılığı kullanılamaz mı? (25 Kasım)

   Tuna Ekim: Pazar ilavesinde kelebeklerle ilgili yazınızı, konunun ilginç olması bir yana, bütün kelebek isimlerinin latince bakımından bile doğru olarak (italik ve tür adları küçük harfle başlar şekilde) yazılmış olmasını sevinçle izleyerek okudum. (20 Kasım)

    Devrim Özlem: Hürriyet interneti takipte en büyük sorun, haber sayfası açıldığında çıkan reklam sayfası. Zaten sayfa yanlarında yeterince reklam var ve açtığım haberi anında okumak isterim. Rica ediyorum bundan vazgeçin.

FARUK BİLDİRİCİ / HÜRRİYET / 28 KASIM 2016

 
BUYURUN DÜNYAYA BAKALIM
HAFİYELİK VE GAZETECİLİK
OTOMOTİV GAZETECİLERİ
TEST ARACIYLA TATİL
ÖNEMİNİ AZALTMAZDI
ÜZMEK İSTEMEZDİM
SALDIRIYI GERGİNLİK DİYE SUNMAK
KÜSTAH KÜSTAHÇA KÜSTAHLIK
ÖLÜMDEN KAÇAN ADAMIN PANTOLONU
PHOTOSHOP’SUZ TÜRKİYE
SAVAŞ TAMTAMLARI
ŞİMDİ SIRA OKURLARDA
MEDYADA BÜYÜK UZLAŞMA
ENSESTİ BÖYLE Mİ KONUŞMALIYDIK?
ÖLÜ FOTOĞRAFINDA İKİLİ STANDART
15 TEMMUZ GAZETECİLİĞİ
GAZETECİ MİYİZ, YARGIÇ MI?
FATİH TERİM VE ÜST AKIL
ÖLEN ÜNLÜNÜN ARDINDAN
DUAYENDEN ETİK UYARILAR
GAZETECİLİK VE AKTİVİZM
ASMALIMESCİT'TEKİ STÜDYO
SÖYLEŞİNİN KAYNAĞI EKSİK
KORKU HİPNOZU
YEDİ BİN YILLIK BUĞDAY
GAZETECİNİN KİŞİSEL ÇIKARI
"KÜSTAH" YAZMA ÖZGÜRLÜĞÜ
INSTAGRAMDA ÜRÜN YERLEŞTİRME
KANDIRMAK KOLAYMIŞ
TUTUKLATAN FOTOĞRAF İDDİANAMEDE YOK
ELEKTRİKLİ SCOOTER SORULARI
SÖYLEŞİDE DOĞRULAR SÖYLENMİYORSA
POHPOHLAYAN DA NORMALLEŞTİREN DE BİZİZ
TÜRKÇEYE SAYGI
KOPYA ÇEKME ADABI
AVRUPA FOBİSİ
RONALDO SÖYLEŞİSİ
İNSAN HAKLARI HABERLERİ
"ASKERİ KAYNAKLAR" YANLIŞI
SİLAH KENDİLİĞİNDEN ATEŞ ALIR MI?
TECAVÜZÜ HAFİFLETMEYELİM
GAZETECİLİKTE ÇIKAR ÇATIŞMASI
MEDYANIN ÜLKE ALGISINA KATKISI
BOŞ SÜTUNLAR
MEDYA İKLİM SORUNUNDA ETKİSİZ AKTÖR
"NOBEL ÖDÜLLÜ" DİYORSAN
MÜZİSYEN BERKLEE'DE OKUDUM DERSE
REKLAMIN ETKİLİ VE UCUZ YOLU
ÜRPERTİCİ BİR FOTOĞRAFTI
"HAMİLEYE TEKME"DEN HUKUK DERSİ
"KAYYIM"A DİLİMİZ DÖNMÜYOR
YABANCI MARKALI YERLİ ARAÇLAR
YALANLAMALAR DA YALANLANIR
TEK KAYNAĞA DAYALI HABER
SİYASİ HABERLERDE EŞİTLİK
GAZETECİLİĞİ SAVUNMAK
MASABAŞI HABERCİLİK
JİGOLO KOCALAR VE IŞİD'E KAÇAN KIZLAR
ÜNİVERSİTEDE ATIŞ POLİGONU
ÇEKYA MI?
ANGELİNA JOLİE NEDEN GELMEDİ?
MANTIK VE VİCDAN SÜZGECİ
YANILTAN SANATÇILAR
HABERCİLİK SUÇU
EKONOMİNİN AKTÖRLERİ
İNTİHAR HABERLERİNİN ÇEKİCİLİĞİ
ÖZELEŞTİRİ ZAMANI
İNTİHARLAR, TAHLİYELER VE SORUMLULUĞUMUZ
DARBELERE KARŞI ÇIKARKEN
HABERCİNİN KADERİ
MERAK KONUSU KLASİĞİ
İSTANBUL-İZMİR ARASI KAÇ SAAT?
İKİ TURİZMCİDEN ELEŞTİRİ
SERİ KATİL TEFRİKASI
ŞEHİT CENAZELERİNDEKİ SALDIRGANLIK
BİNALARI KİM YIKTI?
VENEZUELA'DAKİ HAMBURGER
YAZILMAMIŞ HABERE İHTAR
BAKAN HAKLI MIYDI?
HABER NASIL YAZILMAZ?
YARGIÇ DEĞİLİZ
BASKIN HABERİNDEKİ YANLIŞLAR
GAZETECİ ÖRTBAS ETMEZ
KODLAMA VE BUZLAMA KILAVUZU
140 BİN TÜPGAZ MI?
FRİKİK GAZETECİLİĞİ
BİLGİ KİRLİLİĞİNE DİKKAT
GÜNEŞ GÖZLÜKLÜ KADIN
GAZETECİ KİMLİĞİNİ GİZLER Mİ?
BULMACA MERAKLILARINA YANITLAR
GÖRMEZDEN GELİNEMEZDİ
CAN YÜCEL GÖRSE KAHROLURDU
KİŞİSEL VERİLERİN GÜVENLİĞİ
OPERASYON HABERLERİNE DAİR GÖZLEMLER
SUÇLU İLAN ETMEDEN
KADIN AKADEMİSYENİN İTİRAZI
RUS SÖZCÜ HAKLI MI?
İDAMIN YAŞI
HAYVANLAR VE HAKARETLER
SOSYAL MEDYA VE MAHREMİYET
1 - 2 - 3 - 4
> >>>


© Tüm Hakları Saklıdır. 2017   |   fbildirici@hurriyet.com.tr