1980 Haziranıydı gazeteciliğe başladığımda. 38 yıldır bu meslekteyim.  Haberlerin peşinden koştum; söyleşiler yaptım; kitaplar yazdım; haber müdürlüğünde bulundum; bunca yıldır hep gazetecilik faaliyetleri içinde oldum. 19 Nisan 2010’dan bu yana Hürriyet gazetesinin Okur Temsilcisi (Ombudsman) olarak görev yapıyorum.

Faruk Bildirici


 İSTANBUL-İZMİR ARASI KAÇ SAAT?
 04 Temmuz 2016, Pazartesi
 

Körfez geçiş köprüsünün açılışıyla ilgili haberlerde "Osmangazi köprüsünün en önemli ayağını oluşturduğu Gebze-Orhangazi-İzmir otoyolu projesinin İstanbul-İzmir arasındaki ulaşım süresini 9 saatten 3.5 saate indireceği" yazılıyor.

Köprünün 2013’teki temel atma törenindeki konuşmalarda bu yönde bilgiler verilmişti; medyadaki haberler o gün bugündür bu "resmi" bilgilere dayanarak kaleme alınıyordu. Hürriyet’teki haberlerde de hep aynı bilgiler veriliyordu. Açılışın ertesi günü, 1 Temmuz’da yayınlanan haberde bu bilgi biraz değiştirilerek, "Proje tamamlandığında halen 8-10 saat süren İstanbul-İzmir yolunun 3.5 saate ineceği" vurgulandı.

Fakat okurlarımızdan Semih Kalkanoğlu, bu bilgiye itiraz etti. Kalkanoğlu daha önce de gönderdiği maildeki görüşlerini yineledi; İstanbul-İzmir arasının günümüzde 9 saat sürmediğini, 3.5 saate de inemeyeceğini savundu:

"Karayolları Genel Müdürlüğü verilerine göre İstanbul-İzmir arası karayolu ile 560 km. Bu yolu 9 saatte gidiyormuş Türkiye. Öyle diyorlar ama ben otomobilimle 6-6.5 saatte gidiyorum rahatlıkla.

İzmit Körfezi’ne yapılan köprü, körfezin dolaşılmasını ortadan kaldırabilir. Bu da 100 km’den kurtarır. Altınova-Orhangazi-Gemlik arasındaki Samanlı Tüneli, yolu 40 km kısaltıyor. Yani İstanbul-İzmir arası 420 km olacak. Diyorlar ki, bu mesafe 3.5 saatte gidilecek! Ayıp. 560 km iken 9 saatte alınan yol, 140 km kısalınca nasıl 3.5 saatte kat edilecek? Günümüzde bu 140 km. 5.5 saat mi tutuyor? Bu kadar abartılmaz ki."

Galiba haksız da değil itiraz etmekte. İstanbul-İzmir arası 560 km. Proje tamamlandığında bu mesafe 420 km’ye inecek. Nedense köprü ve projeyle ilgili haberlerde mesafeler belirtilmiyor; yolculuk süresi gibi subjektif; sürücüye, aracına, hava ve trafik durumuna göre değişebilecek bir veri üzerinde duruluyor.

Okurun dediği gibi, İstanbul-İzmir arasındaki 560 km’lik yolun normal, trafiğin yoğun olmadığı günlerde otomobille 9 saat sürmesi pek mümkün değil. Ancak yoğun trafik olan özel günlerde Körfez geçişi uzun zaman aldığı için yolculuk uzayabilir. O nedenle haberlerde İstanbul-İzmir arasının 9 saat ya da 8-10 saat sürdüğünü yazmak hatalı. "Bayramlarda ve özel günlerde yoğun trafik nedeniyle 8-9 saati bulabilen" diye yazılmalıydı.

Nitekim 2 Temmuz’da çıkan son haberde, bu yolun "normal şartlarda 5.5-6 saat sürdüğü" ifade ediliyordu. "İki şehir nasıl yaklaştı" başlıklı bu haber, daha önceki haberlerdeki bazı yanlışları düzeltiyor; projeyle ilgili olarak km bazında ayrıntılı ve somut bilgiler de veriyordu.

Fakat İstanbul-İzmir arasının 3.5 saate ineceği tekrarlanıyordu. Oysa bu proje, yolu 140 km kısaltarak 420 km’ye indirecek. Biliyorum, bu mesafenin 3.5 saatte alınacağı hesabı yapılırken, otoyolun hız limitinin yüksek olması, yerleşim merkezlerinden geçilmemesi ve Körfez köprüsünün bekleme süresini kısaltması göz önüne alınıyor. Fakat yine de İstanbul’dan çıkan bir aracın 3.5 saatte İzmir’e varması için hiç durmadan ve sürekli 120 km hızla gitmesi gerek. Otoyol yarış pisti olmadığına göre sanırım bu da mümkün değil.

Biraz sorgulayınca resmi söylemin dikte edilmesiyle yetinilen haberlerin doğru olmadığı anlaşılıyor. Bir kez daha tekrarlamakta yarar var; gazeteci her söyleneni şüpheyle karşılamalı; her şeyi sorgulamalı. Şüphe gerçeğe giden kapının anahtarıdır.

Osmangazi köprüsü, zaten önemli ve büyük bir proje. Yaşamımıza katkısını anlatmak için abartmaya ihtiyacı yok.

 

Euro 2016 davetleri

Türkiye Futbol Federasyonu, Fransa’ya kimleri davet etti? Ne kadar davetli Fransa’da 10 gün boyunca ağırlandı? Milli Futbol takımının Euro 2016’dan elenmesiyle ilgili tartışma konularından biri de buydu.

Eleştirilere rağmen Federasyon, ne davetli listesini açıkladı ne de kamu bütçesinden davetle ilgili ne kadar para harcandığı konusunda bilgi verdi kamuoyuna. Ama medya eleştirilere sessiz kalamaz. Bütün medya, okur ve izleyicilerine Euro 2016’ya Federasyon’un davetiyle giden mensuplarıyla ilgili bilgi vermek zorunda. Gazetecilik şeffaf yapılması gereken bir meslek.

Hürriyet’te geziler konusunda kurallar belli. Doğan Grubu Yazılı Medya İlkeleri de geziler konusunda son derece net. İlkeler’in 5.maddesi aynen şöyle:

"Gazete ve dergi çalışanlarının yayın amaçlı gezilerinin giderlerini kurumları karşılar. Davetle yapılacak gezilerde ise, gezilere gidilmesi ilgili birim yöneticisinin iznine bağlıdır. Davetle katılınan gezinin haber yapılması halinde, yayında, gezinin davet olduğu mutlaka belirtilir."

Bu çerçevede Euro 2016 maçlarını izlemeye gidenlere sordum. Spor Servisi Müdürü Mehmet Arslan, Futbol Federasyonu ve bir şirketin davetiyle gitmiş Fransa’ya. Nitekim gazetedeki yazısında ilkelerde öngörüldüğü gibi belirtti davetli gittiğini.

Ayrıca Sefer Levent, Cengiz Semercioğlu, Ömür Gedik ve Serkan Demirtaş da özel şirketlerin davetlisi olarak bazı maçları izlemeye gitmişlerdi. Onlar da yazılarında okura bu yönde bilgi verdiler. Uğur Ergan da bir şirketin davetlisi olarak gitti ama şirket ve maçla ilgili yazı yazmadı. Okurlarımıza duyurulur.

 

Okurdan kısa kısa:

Hanife Kordağ: İki gündür hurriyet.com.tr’de yayınlanan "Yalova’da kuzen vahşeti" haberinizde, 12 yaşında vahşete uğramış çocuğun fotoğrafını yüzü açık yayımlarken, vahşeti yapan 21 yaşındaki kişinin yüzünü buzluyorsunuz. (24-25 Haziran)

Not: İlk günkü haberde çocuğun yüzü açıktı. İkinci günde ise okurun uyarısından sonra büyük fotoğraf buzlandı; diğerinde yüzü yine açık kaldı.

Sinan Tetik: "Kayseri şokta! Makatından salatalık çıkan imam açığa alındı" haberiniz o kişinin insan haklarını bir kez daha ihlal etmektedir. İnternetteki bu haberin dili ajite edici. İmamın çalıştığı caminin bulunduğu ilçenin adının ve buzlanarak da olsa fotoğrafının yayınlanması ayrı bir skandal.(26 Haziran)

Nahit Renda: Yayınladığınız "Bulmaca Sözlüğü"ndeki eksikler saymakla bitmez. Birkaçından bahsedeyim; A ile başlayan sözcükler Av’da bitmiş. B ile başlayan Bazı’da bitmiş. C ile başlayan Cumba’da bitmiş vs. Bu eksiklikler sonuna kadar devam ediyor. Koskoca Hürriyet bunu nasıl yapar?

Hüseyin Mert / Uğur Dilberoğlu / Eda Çelikel / Naşide Narçın: "Havalimanındaki saldırıda dehşete düşüren görüntü" haberinizde "Saldırganı etkisiz hale getirmek yerine yaralı halde bırakıp kaçan güvenlik görevlisine sosyal medyada tepki yağıyor" demeniz son derece yanlış. Adam teröristi indirdi, etraftaki herkesin kaçması için imkân yarattı. Ayrıca sosyal medyada bu polise karşı yazılmış tek bir tepki gösterebilir misiniz?(28 Haziran)

Fırat Özmen: Gündem sayfasında "Bombanın üstünde oturmuşum" haberinde "Atatürk Havalimanını kana bulayan 3 canlı bombanın 3 ay kaldığı ev"den bahsediyorsunuz. Aynı sayfanın hemen altındaki haberin başlığı da "Rakka’dan 1 ay önce geldiler". Nasıl yani? Bir ay önce gelip üç ay mı kaldılar? (1 Temmuz)

Kerem Altıparmak / Engin Güler: Onca insan ölmüş. İnternette "O örgüt üstlendi" , "İnanılmaz ayrıntı, başbakan açıkladı" başlıkları atıyorsunuz. Bu kadar kötü günde bile merak uyandırma manşeti taktiğini devam ettiriyorsunuz. Bu olaydan ekstra tıklama devşirmeye çalışıyorsunuz.(28 Haziran)


FARUK BİLDİRİCİ / HÜRRİYET / 4 TEMMUZ 2016


 
SOSYAL MEDYA OLMASAYDI
KANDIRMACANIN BÖYLESİ
İZLEDİĞİ KURUMLA BÜTÜNLEŞİRSE
KARANLIKTA BIRAKMAMA ROLÜ
DEDİ DEDİ GAZETECİLİĞİ
PORNOGRAFİK AYRINTILAR
YOK SAYILAN ÜNİVERSİTELER
BİR ÖLÜMÜN İŞARET ETTİKLERİ
GAZETECİ KANDIRMAK KOLAY
EVET, SKANDAL AMA
28 ŞUBAT KARARINDA YANLIŞLIK
MÜFTÜNÜN NASİHATI MIYDI?
PARASINI ÖDEYİNCE SERBEST Mİ?
KAÇIRDIĞI KIZI ÖLDÜREN MAĞDURMUŞ
YANLIŞ, YALAN, GAF
EZHEL VE SANATÇININ TUTUKLANMASI
SİNEMA SÖYLEŞİLERİ
"ÇIPLAK ARAMA" MEVZUATI
HAD BİLDİRME İŞİ
99.952 ADRES ENGELLENMİŞ
DOĞRULUĞUNU KANITLAYAMIYORSAK
DOĞRU HAVADİS, DÜRÜST GAZETE
AKLANMA DA HABERDİR
GAZETECİ-SEKTÖR İLİŞKİSİ
KARŞIT GÖRÜŞ
HÜRRİYET’İN ORTAK DEĞERLERİ
İNANMA, ŞÜPHE ET VE SORGULA
DİL DEĞİŞİR, KÖHNE ZİHNİYET SİLİNİR
SENİ OLDUKÇA SEVİYORUM
ÇOCUK İSTİSMARI HABERLERİ
GÖZLERİ MORARMIŞ KADIN
"PERDE ARKASI"NIN ÖLÜMÜ
RAKILI FOTOĞRAF
TIK AVCILIĞI VE GALERİLER
HER ŞEY İNŞAAT MI?
"BUZUL ÇAĞI" TEKRARLARI
HABERCİYİ LİNÇ ETMEK YERİNE
GAZETECİNİN DİLEĞİ
KABAHATİN BÜYÜĞÜ PR'CILARDA
ERİŞİM ENGELLEME REKORU
BUYURUN DÜNYAYA BAKALIM
HAFİYELİK VE GAZETECİLİK
OTOMOTİV GAZETECİLERİ
TEST ARACIYLA TATİL
ÖNEMİNİ AZALTMAZDI
ÜZMEK İSTEMEZDİM
SALDIRIYI GERGİNLİK DİYE SUNMAK
KÜSTAH KÜSTAHÇA KÜSTAHLIK
ÖLÜMDEN KAÇAN ADAMIN PANTOLONU
PHOTOSHOP'SUZ TÜRKİYE
SAVAŞ TAMTAMLARI
ŞİMDİ SIRA OKURLARDA
MEDYADA BÜYÜK UZLAŞMA
ENSESTİ BÖYLE Mİ KONUŞMALIYDIK?
ÖLÜ FOTOĞRAFINDA İKİLİ STANDART
15 TEMMUZ GAZETECİLİĞİ
GAZETECİ MİYİZ, YARGIÇ MI?
FATİH TERİM VE ÜST AKIL
ÖLEN ÜNLÜNÜN ARDINDAN
DUAYENDEN ETİK UYARILAR
GAZETECİLİK VE AKTİVİZM
ASMALIMESCİT'TEKİ STÜDYO
SÖYLEŞİNİN KAYNAĞI EKSİK
KORKU HİPNOZU
YEDİ BİN YILLIK BUĞDAY
GAZETECİNİN KİŞİSEL ÇIKARI
"KÜSTAH" YAZMA ÖZGÜRLÜĞÜ
INSTAGRAMDA ÜRÜN YERLEŞTİRME
KANDIRMAK KOLAYMIŞ
TUTUKLATAN FOTOĞRAF İDDİANAMEDE YOK
ELEKTRİKLİ SCOOTER SORULARI
SÖYLEŞİDE DOĞRULAR SÖYLENMİYORSA
POHPOHLAYAN DA NORMALLEŞTİREN DE BİZİZ
TÜRKÇEYE SAYGI
KOPYA ÇEKME ADABI
AVRUPA FOBİSİ
RONALDO SÖYLEŞİSİ
İNSAN HAKLARI HABERLERİ
"ASKERİ KAYNAKLAR" YANLIŞI
SİLAH KENDİLİĞİNDEN ATEŞ ALIR MI?
TECAVÜZÜ HAFİFLETMEYELİM
GAZETECİLİKTE ÇIKAR ÇATIŞMASI
MEDYANIN ÜLKE ALGISINA KATKISI
BOŞ SÜTUNLAR
MEDYA İKLİM SORUNUNDA ETKİSİZ AKTÖR
"NOBEL ÖDÜLLÜ" DİYORSAN
MÜZİSYEN BERKLEE'DE OKUDUM DERSE
REKLAMIN ETKİLİ VE UCUZ YOLU
ÜRPERTİCİ BİR FOTOĞRAFTI
"HAMİLEYE TEKME"DEN HUKUK DERSİ
"KAYYIM"A DİLİMİZ DÖNMÜYOR
YABANCI MARKALI YERLİ ARAÇLAR
YALANLAMALAR DA YALANLANIR
TEK KAYNAĞA DAYALI HABER
SİYASİ HABERLERDE EŞİTLİK
GAZETECİLİĞİ SAVUNMAK
MASABAŞI HABERCİLİK
JİGOLO KOCALAR VE IŞİD'E KAÇAN KIZLAR
ÜNİVERSİTEDE ATIŞ POLİGONU
ÇEKYA MI?
1 - 2 - 3 - 4 - 5
> >>>


© Tüm Hakları Saklıdır. 2018   |   fbildirici@hurriyet.com.tr