1980 Haziranıydı gazeteciliğe başladığımda. 39 yıldır bu meslekteyim.  Haberlerin peşinden koştum; söyleşiler yaptım; kitaplar yazdım; haber müdürlüğünde bulundum; bunca yıldır hep gazetecilik faaliyetleri içinde oldum. 19 Nisan 2010’dan itibaren yaklaşık dokuz yıl Hürriyet gazetesinde Okur Temsilcisi (Ombudsman) olarak görev yaptım.

Faruk Bildirici


 KALAŞNİKOFLU FOTOĞRAFIN ÖYKÜSÜ
 19 Ağustos 2013, Pazartesi
 

Gerçeği fotoğrafla bile anlatmak bazen çok zor olabiliyor. İnsanlar, fotoğrafın gösterdiği o yalın gerçeği bile reddedebiliyor.

“Kalaşnikoflu karşılık” fotoğrafı da maalesef böyle bir kaderi paylaştı. Milliyet ve Hürriyet internet siteleri ile Hürriyet’te yayımlandığı andan itibaren önce sosyal medya ve kimi haber sitelerinde itirazlarla karşılandı. Sonra okurlar ve politikacılardan eleştiriler geldi.

Halbuki Kahire’de asker ve polislerin katliama giriştiği meydanda, Mursi yanlılarının da tüfekle karşılık verip, çatıştığı bilgisi AFP’nin (Agence France Press) fotoğrafına dayanıyordu. AFP’nin fotoaltında şu bilgi yer alıyordu:

“Mısır’ın devrik cumhurbaşkanı Muhammed Mursi’yi destekleyen Müslüman Kardeşler taraftarları, güvenlik güçleri 14 Ağustos 2013 tarihinde Mursi destekçilerini dağıttıktan sonra, Kahire’deki Mustafa Mahmut Meydanı’nda polisle çatışırken AK47 ve polis kalkanları taşıdı.”

Yine de “Kalaşnikoflu karşılık” fotoğrafını çeken Halid Kamil’den fotoğrafın öyküsünü öğrenmek istedik. Hürriyet Paris Temsilcisi Arzu Çakır Morin, AFP yöneticileri aracılığıyla Kamil’den şu yanıtı aldı:

“Fotoğraf, Müslüman Kardeşler grubunun içinden çekildi. Bu kişiler sivil giyimli ve maskeliydi; silah taşıyorlardı. Mohandissine mahallesi Ahmed Abdel Aziz sokağında, güvenlik güçleri ile çatışma sırasında, Müslüman Kardeşler grubunun ön saflarında duruyorlardı. Taş ve kum torbalarından barikat kurmuşlardı. Ellerindeki kalkanlar ise polise ait bir mühimmat kamyonuna göstericiler tarafından yapılan saldırıda çalındı. Kamyon ateşe verildi.”

AFP yöneticileri de fotoğrafı savundu. Kaldı ki, fotoğrafı çeken Halid Kamil, sadece ateş eden Mursi taraftarlarının fotoğraflarını çeken bir gazeteci değil. Askerlerin öldürdüğü, yaraladığı protestocuların fotoğraflarını da çekmişti aynı gün. “Kahire’deki en cesur foto muhabirleri”nden biri o...

Ayrıca ateş eden Mursi yandaşlarının fotoğraflarını çeken başka gazeteciler de vardı. EPA’dan (European Pressphoto Agency) Ali Seba ve AP’den (Associated Press) Roger Anis de o gün benzer fotoğraflar geçmişlerdi. Ali Seba çektiği bir fotoğrafa “Mursi’yi destekleyen protestocularla güvenlik güçleri arasındaki çatışmalarda iki protestocu silahlarını tutarken, diğerleri de siper alıyor” notu düşmüştü. Roger Anis de aynı saatlerde çektiği bir karede “Orta yaşlı bir Mursi destekçisi, ağacın arkasında siper alıyor” bilgisi veriyordu.

Fotoğraflardaki gerçek politikacılar için can sıkıcı olabilir ama gazeteci gördüğünü yansıtmak zorunda. Gazeteci siyasi bir gözlükle bakıp, izlediği olayın hoşa gitmeyen taraflarını görmezden gelemez. Kaldı ki, darbeye direnen binlerce protestocunun güvenlik güçleri tarafından katledildiği olaylardan söz ediyoruz. Böylesi bir katliama karşı kendilerini korumak isteyen bazı göstericilerin silaha sarılması desteklenmese de anlaşılabilir bir tutum. Elbette az sayıdaki göstericinin silah kullanması, protestoların ana karakterinin barışçıl olduğu gerçeğini de değiştirmez.

 

Kıbrıs’ta feminist vekil

“KKTC’de yemin krizi” haberi, “CTP’den milletvekili seçilen feminist Doğuş Derya, Meclis’te KKTC’nin bağımsızlığı ve bütünlüğünü öne çıkartan yemin yerine, ‘Rumlarla federal Kıbrıs kurma ülküsünden vazgeçmeyeceğine’ yönelik ant içince kriz çıktı” cümlesiyle başlıyordu.

Bu habere yöneltilen eleştiriler içerisinde en dikkat çekeni, Kıbrıslı Türk gazeteci Özgül Gürkut’tan gelendi. Gürkut, Hürriyet’teki haberin “yanlış ve eksik olduğunu” savunuyordu:

“Kıbrıs’ta federal çözüm resmi politikadır ve Kıbrıslı Rumlarla federasyon kurulması hedeftir. Ancak haberinizde Rumları ötekileştirerek, Doğuş Derya’nın direkt ağzından çıkmadığı halde ‘Rumlarla federal Kıbrıs kurma ülküsünden vazgeçmeyeceğine ant içince kriz çıktı’ denilerek kamuoyunu yanlış yönlendirme niyeti sergilendiğini düşünüyorum.”

Öncelikle bir haberi değerlendirirken, “niyet sorgulama”yı doğru bulmadığımı vurgulamalıyım. Ben gazeteci arkadaşlarımın iyi niyetle davrandığına, haberleri sırf gerçeği aktarmak için yazdığına inanırım. Tersini söylemek kanıt gerektirir.

Yemin krizi haberini inceledim; ilgili arkadaşlarla konuştum. Haberde iki sorun olduğu sonucuna vardım. Birincisi, gerçekten Doğuş Derya’nın okuduğu metinde “Rumlarla” sözcüğü geçmiyor. Nitekim Ömer Bilge’nin, 12 Ağustos’ta Hurriyet.com.tr’de çıkan haberinde böyle yazılmış. Fakat ertesi gün gazetedeki haberde, “Rumlarla” sözcüğü tırnak içine alınarak, Derya öyle söylemiş gibi sunulmuş. Bu yanlışın “editoryal düzeltme” sırasında meydana gelmesi üzücü.

İkincisi, haberde olayla ilgili bilgiler eksik. Örneğin Derya’nın “feminist” olduğu yazılmış ama milletvekilinin feminist bu özelliği ile okuduğu yemin metni arasında bağ kuracak bilgi verilmiyor haberde. Oysa okuduğu metinde “cinsiyet ayrımcılığı”na karşı çalışacağı yönünde ifadeler yer alıyor.

Metnin tamamı verilememiş olsa da yemindeki unsurlar haberde özetlenebilirdi. Bu bilgiler eksik olunca Doğuş Derya, sadece “Rumlarla federal Kıbrıs kurma ülküsü” peşindeki bir siyasetçiye indirgenmiş oluyor. Haberin ilk cümlesindeki tavır alan yaklaşım da haberdeki bu temayı pekiştiriyor.

Ancak Doğuş ile yine aynı arkadaşımızın yaptığı ve gazetede dün yayımlanan “Doğuştan feminist ve federalistim” başlıklı söyleşi, kriz haberindeki eksiklikleri önemli ölçüde giderdi.

 

Okurdan kısa kısa:

Çiğdem Fakılı: Haberinizde “Nadide Sultan’ın orkestrasında yer alan erkeklerin görünmemesi için sahneye çarşaftan paravan kondu” diyordu. Yanlış! O çarşaf, erkek müzisyenlerin kadınları görmemesi için konur. Anadolu’nun bazı yörelerinde eskiden yapılan “Avrat düğünleri”ni hiç duymadınız galiba.

Suphi Bediz: “Kask, Can’ı kurtaramadı”. 8 Ağustos’ta çıkan bu habere göre Can Zarb çarpma anında önce otomobilin ön camına göğsünü çarpmış, ardından da yere düşmüş. Düşme anında kaskın görevini yapıp yapmadığı haberden anlaşılamıyor. Başlık yanlış. Kaskın kazalarda işe yaramadığını çağrıştırıyor. Özellikle bilinçsiz ve yeni motosiklet kullanıcılarının kafasını karıştırabilir.

Ferit Akyol: Dün (5 Ağustos) bir Türk çocuğu dünya çapında bir başarıya daha imza attı. Kenan Sofuoğlu, Silverstone pistinde söke söke bir birincilik daha aldı. Spor sayfalarınıza bir bakın lütfen. Futbolcuların her adımı haber oluyor ve bu genç görmezden geliniyor.

Kamil Ilgın: 15 Ağustos’ta Mısır’daki katliam haberinde fotoğrafın üzerine “Darbeci General Muhammed Sisi halkına ateş açtırdı” yazdınız. Bildiğiniz ve hp yazdığınız gibi o generalin adı Muhammed değil, Abdülfettah. 

FARUK BİLDİRİCİ / HÜRRİYET / 19 AĞUSTOS 2013


 
MATKAP SESİ ALTINDA MUAYENE
KABATAŞ'TAKİ İKİ TWEETİN ÖNEMİ
BAYRAKTAR'IN YATIRIMI VE GAZETECİLİK
GAZETENİN İTİBARI REKLAMIN FİYATI
"KARŞIT GÖRÜŞ" NE DEMEK?
TACİZ HABERİNDE EROTİK ÇAĞRIŞIM
HARDDİSKTEKİ KAYITLAR
ARAP KADIN TURİSTE AYRIMCILIK
ÖRTÜLÜ REKLAMLARA TAKİP
ÖYKÜSÜNÜ ANLATAMAYAN HABER
ŞÜPHECİ EDİTÖRLÜK
HAYALİ MİYDİ?
TELEKULAK HABERCİLİĞİ
İNTİHAR HABERLERİNE SON
SADECE HABERLER SORULUYORSA
"VIP TORPİLLER" HABERİ
"YİNE" DİYORSAK EĞER
GAZETECİLİĞİN YENİ SINAVI
VOLKAN İLE MADENCİLER KIYASLANABİLİR Mİ?
HESABI VALİLİK ÖDEMEMİŞ
ERMENEK'TE ENGELLENEN GAZETECİLİK
PEŞMERGENİN HESABI KAPANDI
İKİ OLUMLU GELİŞME
LANSMAN GAZETECİLİĞİ
O SÖYLEŞİDE NE OLDU?
HACK'LENMİŞ FOTOĞRAF FETİŞİZMİ
NEDEN "İSLAM DEVLETİ" DEMİYORUZ?
GÜVENİLİRLİĞİ REKLAMA TAHVİL ETMEK
NEDEN HÂLÂ GİZLİYORUZ?
EŞ DOST GAZETECİLİĞİ
MAHREMİYETE ALENİ SALDIRI
"MUHTAR BİLE OLAMAZ"DI
ÖZÜR DİLİYORUM
ÇAĞRIYA UYDUM
GAZETECİYE REVA GÖRÜLEN
NEDEN TEŞHİR ETMİYORUZ?
SAHUR DAYAĞI VE HÜRRİYET
TEKZİP VE ADALET DUYGUSU
TAKIR TUKUR HABERLER
GÜL'ÜN YENİ ADRESİ
OTOBÜS FİRMALARINA KORUMA
HAYAT BİZDEN İLERDEYSE
SPOR MEDYASINA ÇAĞRI
BASIN TOPLANTISINDA ROL DEĞİŞİMİ
İŞ KAZALARININ SORUMLULARI
UÇAKTAKİ GAZETECİLER
TEKME FOTOĞRAFININ SAHİBİ
YA MEDYANIN SORUMLULUĞU?
MAĞDURUN YANINDA OLMALIYIZ
BOŞANDIM, DÜĞÜN HABERİMİ SİLİN
MAHKEME KARARIYLA SANSÜR
İHTAR BASIN ÖZGÜRLÜĞÜNE
TÜRKİYE'NİN KESEB'TEKİ ROLÜ NE?
KAMU YARARI YA DA ORTAK ÇIKAR
ÇOCUĞU KİM VURDU?
TEMAS VE MESAFE MESLEĞİ
İNTERNET MEDYASINA YARGISIZ İNFAZ
FIKRA ÜZERSE
DİJİTAL ARŞİVDE DÜZELTME KILAVUZU
FACEBOOK FOTOĞRAFLARI
LEZZETE KEFİL OLUNURSA
ADALET DUYGUSU EKSİKLİĞİ
FENERBAHÇELİLERİN ÜZÜNTÜSÜ
TIR VAKASINDA BASIN ÖZGÜRLÜĞÜ
GİZLİ KAYITLARDA ÇİFTE STANDART
PERDELEME NEREDE?
ÖLÜMÜN FOTOĞRAFI
OKURUN RUHUNU YAKALAMAK
BU BAKAN BAŞKA BAKAN
ÇEK DEFTERİ GAZETECİLİĞİ
HÜRRİYET'TE "SEYİRCİSİZ MAÇ" OLMAYACAK
ESRARENGİZ YARATIK KOMİKLİĞİ
GAZETECİLİĞİN KUTSALI
YANLIŞIN ÜZERİNİ ÖRTMEK
YAYIMLANMAYAN SÖYLEŞİNİN ÖYKÜSÜ
KADIN ÇIPLAKLIĞINDAN KORKMAK
RESTORASYON UZMANI HUKUKÇU
OKURA SAYGI ÇAĞRISI
SABAH OKURLARININ BİLME HAKKI
NEFRET SUÇUNDA YANLIŞ
ERMAN TOROĞLU VE REKLAMLAR
CİNAYETE GEREKÇE YAZILIRSA
LSD İLAÇ OLAMAZ
ÇAKAR'IN SÖZLERİ ÇARPITILMIŞ
DOLANDIRILAN KADIN OLUNCA
MANŞETLERE KİM KARAR VERİR?
KALAŞNİKOFLU FOTOĞRAFIN ÖYKÜSÜ
ÜNLÜLERİ YAFTALAMAK MI?
İZİNSİZ KAYIT ETİK DIŞI
MAHKEME NE DERSE DESİN
KARAKTER SUİKASTİ
İDDİANAMEYLE GELEN TEKZİP
ATALAY HAKLI MIYDI?
GAZETECİNİN VELİNİMETİ OKURUDUR
ÖLÜMCÜL BİR MESLEKİ HASTALIK
GEZİ'Yİ İLANLARDAN OKURSAK
GEZİ'DEN MEDYAYA DERSLER
SOSYAL MEDYAYA ALKIŞLAR
İKİLİ FOTOĞRAF KOMİKLİĞİ
SANSÜR NEYE YARADI?
<<< <
1 - 2 - 3 - 4 - 5
> >>>


© Tüm Hakları Saklıdır. 2019   |   fbildirici@hurriyet.com.tr