1980 Haziranıydı gazeteciliğe başladığımda. 39 yıldır bu meslekteyim.  Haberlerin peşinden koştum; söyleşiler yaptım; kitaplar yazdım; haber müdürlüğünde bulundum; bunca yıldır hep gazetecilik faaliyetleri içinde oldum. 19 Nisan 2010’dan itibaren yaklaşık dokuz yıl Hürriyet gazetesinde Okur Temsilcisi (Ombudsman) olarak görev yaptım.

Faruk Bildirici


 İDDİANAMEYLE GELEN TEKZİP
 15 Temmuz 2013, Pazartesi
 

Yetkililerin, hele de bakanların doğruluğu şüpheli konularda açıklama yapmaması gerek. Aksi halde bu açıklamaları haberlerde veri olarak kullanan gazeteciler, istemeden de olsa okurları yanıltmış oluyor.

İçişleri Bakanı Muammer Güler, Cilvegözü’ndeki bombalı saldırının faillerinin Lazkiye’de yakalanmasına ilişkin “Film gibi operasyon” haberini yalanlamıştı. Ben de 18 Mart’ta, bu köşede “Bakanın açıklamasına dayanarak haber yanlış denemez” diye yazmış, gerçeğin zamanla ortaya çıkacağını vurgulamıştım.

Güler’in açıklamalarının güvenilirliği konusunda soru işaretleri yaratan ikinci konu, ABD’li Sarai Sierra’yı öldürdüğü iddiasıyla aranan Ziya Tasalı’nın Suriye’de yakalanma biçimiydi. Güler, Tasalı’nın, “Hatay’dan Türkiye’ye giriş yaparken, gözaltına alındığını” söylemişti.

Bakanın bu açıklamasından sonra Ziya Tasalı’nın Suriye’de çekilen görüntüleri yayımlandı televizyonlarda. Tasalı, Suriye’de muhalifler tarafından yakalandığını söylüyor, bakanı tekzip ediyordu. Ardından bazı gazetelerde Tasalı’nın Suriye’ye giden özel harekât polislerince yakalandığı da yazıldı.

Kafa karıştıran bu haberlerin hangisinin doğru olduğunun Ziya Tasalı’nın yargılanması sırasında ortaya çıkacağını düşünüyor, iddianameyi bekliyordum. İddianame geçen hafta çıktı; orada şöyle yazıyor:

“..sınır zafiyetini kullanarak Suriye ülkesine kaçak yolla gittiği, muhalifler safına katılmak istediğini söyleyip barınma sağladığı, bir süre sonra muhaliflerin içerisinde barınamayarak 17/03/2013 tarihinde muhalifler tarafından Cilvegözü Sınır Kapısında Türk Emniyet Birimlerine teslim edildiği..”

Demek ki, bakan Güler’in, Tasalı’nın kendiliğinden Türkiye’ye dönerken yakalandığı sözleri doğru değil. Özel bir polis ekibinin Suriye’ye gidip yakaladığı haberleri de gerçeği yansıtmıyor. Tabii yargılama sürecinde farklı bilgiler ortaya çıkarsa o başka.

Bakalım Cilvegözü’ndeki saldırının failleriyle ilgili yargı süreci de onların yakalanmasıyla ilgili senaryoları yalanlayacak mı? Takip edeceğim. Okurun doğru bilgi edinme hakkı adına…

 

Cevap hakkına saygı

Cevap ve düzeltmelerin yayımlanması için mahkeme kararlarına gerek yok. Gazetecilikte geldiğimiz aşama, haberlerle ilgili cevap ve düzeltme hakkına saygı gösterilmesini, bozmadan yayımlanmasını zorunlu kılıyor. Tabii bu hakkın kötüye kullanılmaması, doğruların yanlışlarla düzeltilmeye kalkışılmaması kaydıyla…

Hürriyet’te geçen hafta cevap ve düzeltme konusunda iki örnek yaşandı. Birincisi, 9 Temmuz tarihli “Pala yok sayıldı” haberiyle ilgiliydi. Haberde, “Gezi eylemcilerine ve polise palayla saldıran Sabri Çelebi’nin mahkemeye sevk edildiği evrakta paladan hiç bahsedilmediği ortaya çıktı” deniliyordu. Emniyet Genel Müdürlüğü, ertesi gün yaptığı açıklamada bu bilgiyi yalanladı, “Ekspertiz raporu ve fezlekede pala tabirinin mevcut olduğunu” belirtti.

İkinci düzeltme isteği, 8 Temmuz’da Kelebek’in manşetinde yer alan “Eda’ya mı döndü” haberi hakkındaydı. Arda Turan, avukatı aracılığıyla yaptığı açıklamada haberi yalanladı. Turan, fotoğrafa da dikkat çekerek, “..habere gerçeklik kazandırma çabası ile yayınlanan fotoğrafın da güncel olmadığını ve yıllar öncesinde çekilmiş olduğunu kamuoyunun bilgisine sunmak isteriz” dedi.

Bu iki açıklamanın Hürriyet’te yayımlanma biçimi arasında ciddi fark vardı. Emniyet’in açıklaması haberinde eleştirinin hedefinin Hürriyet olduğuna açıkça yer verildi. Doğrusu da bu. Okurdan saklamaya çalışmanın anlamı yok. 

Fakat Arda Turan’ın açıklaması, “Nişanlısı Sinem Kobal’dan ayrıldığı iddiasıyla gündeme gelen Arda Turan, eski aşkı Eda Türkmen’e döndüğü dedikodularına yanıt verdi” cümlesiyle haberleştirilmişti. Bu eskimiş bir Babıali üslubu. Açıklamanın hedefinin Kelebek olduğu okurdan gizleniyordu. Üstelik “iddiasıyla gündeme gelen” denilerek futbolcunun yalanladığı haberde dolaylı biçimde ısrar ediliyordu. Oysa gündeme getiren Kelebek’in ta kendisi.

Ayrıca Arda Turan’ın eski sevgilisiyle yıllar önce çekilen fotoğrafın, hem Kelebek, hem de Hürriyet’in ilk sayfasında “Arşiv” notu düşülmeden yayımlanması da yanlış. Not konulmaması fotoğrafın yeni olduğu izlenimi veriyor, okuru yanıltıyor.

“Pala yok sayıldı” haberinin spotundaki polise de saldırdığı bilgisi de yanlış. Hem böyle bir bilgi haberde yok, hem saldırının görüntüleri ortada.

 

Okurdan kısa kısa:

Vedat Hassan: 29 Haziran’da Cumartesi ilavenizde ABD Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi NASA’nın 45. doğum günü olduğu belirtilmiş. Yani kuruluş tarihi 29 Haziran 1968 olarak kabul edilmiş. Bu da yetmediği gibi, NASA’nın 25 Nisan 1961’de (yani yazıda belirtilen kuruluş tarihinden 7 yıl önce) ilk insanlı uçuşu gerçekleştirdiği yazılmış. “Mutlu yıllar NASA” başlığı altında yapılan bu hatanın ilavenizin bilim bölümünde olması da ayrıca üzüntü vesilesi. NASA’nın kuruluşu 29 Temmuz 1958’dir. 29 Temmuz’da, 45 değil, 55. yaşını kutlayacak.

Metin Al: 7 Temmuzda gazetenizde “Aşık Veysel ölümünün 20.yılında mezarı başında anıldı” şeklinde DHA mahreçli bir haber vardı. Aşık Veysel, 1973’te öldüğüne göre bu 20 yılı nereden çıkardığınızı anlayamadım!

A. Temur Türkan: 3 Temmuz’da çıkan “Adana Emniyet Müdürlüğü’nden CHP’li 3 vekile suç duyurusu” haberinde Ankara Milletvekili Levent Gök, Mersin Milletvekili olarak yazılmış. Bu kadar basit bir hata olmamalı.

Sehap Önder: Gazetede sürekli yinelenen yanlışlık yazmak zorunda bıraktı beni. Zaman bilgisi ileten saat değerlerinde nokta kullanılması yanlıştır. Saat ile onun kesirleri olan dakika ve saniye değerleri arasında iki nokta üstüste işareti kullanılır. Örneğin 17 saat, 10 dakika, 5 saniye denilecekse 17:10:05 yazılır. iPAD, tablet gibi harikalardaki saat bilgileri nasıl yazılıyor, bir incelense!

M. Kaya: 7 Temmuz’da 11-14 yaşındaki çocuklara cinayet mahalli incelemesi dersi verildiǧi haberinizi gördüm. Televizyonda kanlı filmler +13 olarak gösterilirken kurmaca da olsa bu çocukları cinayet ortamına sokmak nasıl sakat bir mantık ürünüdür? Bu haberi nasıl bu kadar olumlu bir olay gibi yayınladınız?

Metin Akdoğan: 10 Temmuz’da spor sayfasında “Son şampiyon Real Madrid ile Kral Kupası galibi Barcelona’nın karşılaşacağı Süper Kupa Finali 23 ve 30 Ağustos’ta” ifadesi yer alıyor. Hangi tarafını düzelteyim? Son kupa şampiyonu, Real Madrid’i eleyen Atletico Madrid. Son şampiyon Barcelona. İlk maç 21 Ağustosta, rövanş maçı 28 Ağustos’ta bu takımlar arasında oynanacak. 

FARUK BİLDİRİCİ / 15 TEMMUZ 2013 / HÜRRİYET


 
MATKAP SESİ ALTINDA MUAYENE
KABATAŞ'TAKİ İKİ TWEETİN ÖNEMİ
BAYRAKTAR'IN YATIRIMI VE GAZETECİLİK
GAZETENİN İTİBARI REKLAMIN FİYATI
"KARŞIT GÖRÜŞ" NE DEMEK?
TACİZ HABERİNDE EROTİK ÇAĞRIŞIM
HARDDİSKTEKİ KAYITLAR
ARAP KADIN TURİSTE AYRIMCILIK
ÖRTÜLÜ REKLAMLARA TAKİP
ÖYKÜSÜNÜ ANLATAMAYAN HABER
ŞÜPHECİ EDİTÖRLÜK
HAYALİ MİYDİ?
TELEKULAK HABERCİLİĞİ
İNTİHAR HABERLERİNE SON
SADECE HABERLER SORULUYORSA
"VIP TORPİLLER" HABERİ
"YİNE" DİYORSAK EĞER
GAZETECİLİĞİN YENİ SINAVI
VOLKAN İLE MADENCİLER KIYASLANABİLİR Mİ?
HESABI VALİLİK ÖDEMEMİŞ
ERMENEK'TE ENGELLENEN GAZETECİLİK
PEŞMERGENİN HESABI KAPANDI
İKİ OLUMLU GELİŞME
LANSMAN GAZETECİLİĞİ
O SÖYLEŞİDE NE OLDU?
HACK'LENMİŞ FOTOĞRAF FETİŞİZMİ
NEDEN "İSLAM DEVLETİ" DEMİYORUZ?
GÜVENİLİRLİĞİ REKLAMA TAHVİL ETMEK
NEDEN HÂLÂ GİZLİYORUZ?
EŞ DOST GAZETECİLİĞİ
MAHREMİYETE ALENİ SALDIRI
"MUHTAR BİLE OLAMAZ"DI
ÖZÜR DİLİYORUM
ÇAĞRIYA UYDUM
GAZETECİYE REVA GÖRÜLEN
NEDEN TEŞHİR ETMİYORUZ?
SAHUR DAYAĞI VE HÜRRİYET
TEKZİP VE ADALET DUYGUSU
TAKIR TUKUR HABERLER
GÜL'ÜN YENİ ADRESİ
OTOBÜS FİRMALARINA KORUMA
HAYAT BİZDEN İLERDEYSE
SPOR MEDYASINA ÇAĞRI
BASIN TOPLANTISINDA ROL DEĞİŞİMİ
İŞ KAZALARININ SORUMLULARI
UÇAKTAKİ GAZETECİLER
TEKME FOTOĞRAFININ SAHİBİ
YA MEDYANIN SORUMLULUĞU?
MAĞDURUN YANINDA OLMALIYIZ
BOŞANDIM, DÜĞÜN HABERİMİ SİLİN
MAHKEME KARARIYLA SANSÜR
İHTAR BASIN ÖZGÜRLÜĞÜNE
TÜRKİYE'NİN KESEB'TEKİ ROLÜ NE?
KAMU YARARI YA DA ORTAK ÇIKAR
ÇOCUĞU KİM VURDU?
TEMAS VE MESAFE MESLEĞİ
İNTERNET MEDYASINA YARGISIZ İNFAZ
FIKRA ÜZERSE
DİJİTAL ARŞİVDE DÜZELTME KILAVUZU
FACEBOOK FOTOĞRAFLARI
LEZZETE KEFİL OLUNURSA
ADALET DUYGUSU EKSİKLİĞİ
FENERBAHÇELİLERİN ÜZÜNTÜSÜ
TIR VAKASINDA BASIN ÖZGÜRLÜĞÜ
GİZLİ KAYITLARDA ÇİFTE STANDART
PERDELEME NEREDE?
ÖLÜMÜN FOTOĞRAFI
OKURUN RUHUNU YAKALAMAK
BU BAKAN BAŞKA BAKAN
ÇEK DEFTERİ GAZETECİLİĞİ
HÜRRİYET'TE "SEYİRCİSİZ MAÇ" OLMAYACAK
ESRARENGİZ YARATIK KOMİKLİĞİ
GAZETECİLİĞİN KUTSALI
YANLIŞIN ÜZERİNİ ÖRTMEK
YAYIMLANMAYAN SÖYLEŞİNİN ÖYKÜSÜ
KADIN ÇIPLAKLIĞINDAN KORKMAK
RESTORASYON UZMANI HUKUKÇU
OKURA SAYGI ÇAĞRISI
SABAH OKURLARININ BİLME HAKKI
NEFRET SUÇUNDA YANLIŞ
ERMAN TOROĞLU VE REKLAMLAR
CİNAYETE GEREKÇE YAZILIRSA
LSD İLAÇ OLAMAZ
ÇAKAR'IN SÖZLERİ ÇARPITILMIŞ
DOLANDIRILAN KADIN OLUNCA
MANŞETLERE KİM KARAR VERİR?
KALAŞNİKOFLU FOTOĞRAFIN ÖYKÜSÜ
ÜNLÜLERİ YAFTALAMAK MI?
İZİNSİZ KAYIT ETİK DIŞI
MAHKEME NE DERSE DESİN
KARAKTER SUİKASTİ
İDDİANAMEYLE GELEN TEKZİP
ATALAY HAKLI MIYDI?
GAZETECİNİN VELİNİMETİ OKURUDUR
ÖLÜMCÜL BİR MESLEKİ HASTALIK
GEZİ'Yİ İLANLARDAN OKURSAK
GEZİ'DEN MEDYAYA DERSLER
SOSYAL MEDYAYA ALKIŞLAR
İKİLİ FOTOĞRAF KOMİKLİĞİ
SANSÜR NEYE YARADI?
<<< <
1 - 2 - 3 - 4 - 5
> >>>


© Tüm Hakları Saklıdır. 2019   |   fbildirici@hurriyet.com.tr