1980 Haziranıydı gazeteciliğe başladığımda. 30 yılı aşkın bir süredir bu meslekteyim.  Haberlerin peşinden koştum; söyleşiler yaptım; kitaplar yazdım; haber müdürlüğünde bulundum; bunca yıldır hep gazetecilik faaliyetleri içinde oldum. 1 Nisan 2010'dan bu yana Hürriyet gazetesinin Okur Temsilcisi (Ombudsman) olarak görev yapıyorum.

Faruk Bildirici


 DÖNECEKSEN DÖN ARTIK VE GÖR OLACAKLARI
 30 Ağustos 2001, Perşembe
 

KIRLANGIÇ YUVASI/39

DÖNECEKSEN DÖN ARTIK VE GÖR OLACAKLARI

Vapur, Anadolu hisarı iskelesine yaklaşıyordu. Güvertedeki tahta sıraların üzerine kurdukları çilingir sofrasında demlenen akşam yolcuları, son kadehlerini şıkırdattılar.

Rakı kadehleri boşalırken, kıyıdaki yalılar göründü. İskeleye neredeyse bitişik yalının bahçesinde yaşlıca bir adam, masaya yaydığı kağıtların üzerine eğilmiş, çalışıyordu. Omuzuna hafif bir hırka almış, sırtını duvara vermişti. Yüzü denize dönüktü.

Vapur yolcuları hemen tanıdı onu. ``İnönü yine çalışıyor'' dedi birisi. Sonra iki elini birden kaldırdı, İnönü'ye doğru hararetle salladı.

- Erdal bey, Erdal bey, ne zaman döneceksin?

İnönü, başını hafifçe kaldırdı, her zamanki müstehzi edasıyla gülümsedi. Boğaz hattı vapurundan gelen dostça seslenişlere alışkındı. Kağıtlarına döndü yeniden.

Her iskelede durarak yol alan ``Çingene vapuru'', yaz akşamlarında bir başkadır. Tahtakale'de gün boyu dolar alıp satanlar, Mısır çarşısının toptancıları, Mercan'ın hamalları, Mahmutpaşa'nın esnafı biner Eminönü'nden. Günün yorgunluğu çökmüştür üzerlerine.

Vapurun kıç güvertesinde yolcular farklıdır. Her akşam 17.35 seferine binen bir grup vardır, bir de 18.10 seferine yetişebilen. Onların diğerlerinden farkı, inecekleri iskeleye varmak için aceleleri olmamasıdır. Yolculuğun kendisini severler, ya meyhaneye gidecek paraları yoktur, ya da kadınları izin vermemektedir. Ne yapsınlar? Rakı sofrasını kurarlar denizin ortasına. 

Sohbet konuları da değişmez. Haftanın ilk ve son günleri futboldan sözederler. Yenilen takımın taraftarına takılmalar, kahkahalar. Kalan iş günlerinde ise siyaset konuşur, memleketi kurtarmaya çalışırlar.

Bu yaz, rakı sohbetlerinin değişmez konusu haliyle ekonomik kriz. ``Ne olacak bu memleketin hali?'' deyip karalar bağlıyorlar. Tahtakale'de çalışan, ``piyasa kahramanları''nın ağzına bakıyorlar ama onlar da burunlarının ucunu göremez halde.

İnönü'yü gördükleri o temmuz akşamında da bu durumdaydılar. Siyasetteki çıkmazdan, partilere ve politikacılara güvensizlikti sohbetin konusu. İnönü'ye haykırmak iyi geldi, rahatladılar.

15 gün kadar sonra, Ağustos ayının ilk günlerinde ``Çingene vapuru'' Anadolu hisarı iskelesine yanaşırken, İnönü'nün kararı hala kesinleşmemişti. Partiyi kurup, siyasete dönecek gibi görünüyordu ama ikircikli açıklamalarının da henüz sonu gelmemişti.

18.10 vapuru geçerken, İnönü yine bahçedeydi. Yine masanın üzerine eğilmiş, birşeyler yazıyor, okuyordu. Duvarın öbür yanında oltalarını denize sarkıtmış balık tutan insanların sohbetlerinden hiç mi hiç etkilenmiyordu.

Vapur tam yalının kıyısından geçerken, güvertede demlenenlerden biri bağırdı:

- Erdal bey, Erdal bey, döneceksen dön artık...

İnönü, bu kez gülümsemekle yetinmedi, elini kaldırdı, selam verdi. İlkine göre daha sıcak bir karşılık vermişti...

Vapurdan gelen ``Döneceksen dön artık'' haykırışlarından İnönü'nün iç dünyasında büyük yankı yaptığı muhakkak. İnönü, 1983'te siyasete ilk kez girerken de benzer bir süreçten geçmişti, insanların ``Demokrasinin sana ihtiyacı var'' ısrarından  etkilenmişti.

Nereden biliyoruz? Yazdığı ciltler dolusu anılarından. İnönü'nün anıları, onun iç dünyasına yolculuk etmek için mükemmel bir yol haritası. Okuyalım.

Yıl 1983. 12 Eylül dönemi sona ermek üzeredir, siyasi partilerin yeniden kuruluş hazırlıkları başlamıştır. Önce işadamı İbrahim Cevahir, ardından da CHP Genel Sekreteri Mustafa Üstündağ, İnönü'ye gelirler:

- Siz ortaya çıkarsanız başka olur, herkes etrafınızda toplanır. Babanız vaktiyle demokrasiyi kurtarmak için bize görevler vermişti. Şimdi sıra sizde.

İnönü, ertesi gün Necdet Uğur'u ziyaret eder. O da aynı görüştedir. ``Siz sadece yeni bir sosyal demokrat parti kurmak için ortaya çıktığınızı ilan ediniz. Bu yeter.'' Etkileyici bir konuşmadır. Ama İnönü yine karar veremez, düşünmek için zaman ister.

 Birkaç gün sonra İstanbul Üniversitesi'nden üç tıp profesörü yalıya gelir. Siyasete girmesinin zorunlu olduğunu savunurlar. Başka bir akşam, bir dostunun evindeki yemekte, bu kez CHP'li tanınmış bir politikacı aynı yönde konuşur.

Gebze'deki araştırma enstitüsünde çalışırken, ``düşük tirajlı bir gazetenin iki muhabiri'' İnönü'yle görüşür. Bilimsel projeler konusunda uzun uzun sorular sorup notlar alırlar. Ayrılırken sanki o an akıllarına gelmiş gibi siyasete atılıp atılmayacağını sorarlar. İnönü, ``Hayır'' der. O ana kadar bilimsel programları da havaya anlattığını anlamış olur.

Başka bir akşam da 30 yıl önce doktora öğrenimi sırasında tanıdığı ve bir daha görmediği Amerikalı bir arkadaşı, eşiyle birlikte uğrar. O da sohbet sırasında siyasete girip girmeyeceğini sorar. Ona da düşünmediğini söyler. İşte o an İnönü'nün zihninde şimşek çakar, rotası siyasete döner:

``..evimize geliş nedeninin bu soruyu sormak olduğu şüphesi zihnimde belirdi. Şüphenin temeli var mıydı, yok muydu anlayamadım. Ama kendi kendime, `Demek ki benim bu aşamada siyasal bir rol oynamamı istemeyen ya da bunu önemli bir etken diye gören bazı çevreler var' diye düşünmeye başladım.''(*)

Böyle düşünmeye başladıktan sonra çark hızlı dönmeye başladı. Eşi Sevinç hanımın itirazları, eski CHP yöneticilerinin bitmek tükenmek bilmeyen ısrarları sürüp gitti. Arada yaşadığı gel gitlerden sonra İnönü, nihayet kararını verip, siyasete çivileme daldı.

Eski CHP'lilerin bir çatı altında toplanmasını sağladı. SODEP'i yerel yönetimlerde iktidara taşıdı ama sonra hızla inişe geçti. 6 Haziran 1993'te siyasetten ayrılırken kendisi de itiraf etti:

- Siyasetin kendine özgü koşulları ve estetiği var. Ben bunları tam olarak yerine getiremiyorum.

Haklıydı. 10 yıllık siyaset macerasından geriye, Demirel'in cumhurbaşkanı yapılması, Çiller'in başbakanlığa taşınması, Baykal'a karşı kurultay zaferleri ve yıkılmış bir SODEP kaldı.

Siyasetteki en büyük başarısı, veda etme büyüklüğünü gösterebilmesiydi. İnsanlarımız böylesi bir davranışa alışık değildi. O nedenledir ki, çekilmeyi bilen İnönü yüceldi, alkışlandı. Ne gariptir ki, alkışlar, İnönü'ye 10 yıllık siyaset denemesinin başarısızlıklarını unutturmuşa benziyor.

Erdal bey, ne siyasetçilerin çağrılarına aldanmalı bu kez, ne de ``Çingene vapuru''ndan gelen ``Erdal bey, Erdal bey, döneceksen dön artık'' haykırışlarına...

Gerçekten aldanıp da dönerse -ki öyle görünüyor- olacaklara en başta kendisi üzülecektir. Bu kez sahneden alkışlarla çekilme fırsatı bulamayabilir...

(*)  Anılar ve Düşünceler, Erdal İnönü, İdea İletişim, Sayfa 222-236)

30 Ağustos-5 Eylül 2001/Tempo


 
FRENLERİMİZİ BOŞALTIP DÜŞLERİMİZİ ORTALIĞA SALSAK
GONCASI RAFYALI GÜLLER
BÜTÜN HÜCRELERİNDE YAŞIYORDU ACIYI
HERKESİN NOSTALJİSİ KENDİNE GÜZEL
ÇIPLAK BEDENLERİ ŞİİRLE SARMAK
ORADA BİR PARK VARDI
BAK HELE NELER GELDİ ZELİŞ'İN BAŞINA
DOĞURGANLIĞA MI TAPALIM, AFRODİT'E Mİ?
ALÇAKÇA İŞLENMEYEN CİNAYET VAR MIDIR HAYATTA?
EŞİMİ ÖPERİM ÖPMEM SANA NE BE KADIN!
GÜVENLİ LİMANLARA SIĞINMAYI YEĞLEYENLER
SIRADAN ÖYKÜLER DE AĞLATIR
BIRAK YANINDAKİ ADAM LAF ETSİN
BAKKAL DEFTERLERİ NE GÜZELDİ
TEK DOLARLIK KALPAZAN OPERASYONU
SORGU LABORATUVARINDAKİ DANSÖZ
NE VOLKANLAR TAŞIRIM İÇİMDE BİLİR MİSİN?
ÇOK ŞÜKÜR BENİM OĞLUM KATİL DEĞİL
DERİNDİ BALIKÇININ GÖZLERİ
ŞAİRİN KOKU ALAMADIĞI VAZİYETTEYİZ
YAHU BİR GÜZEL ÜTÜLÜYOR Kİ DONLARIMI SORMA
KADERİMİN PATRONU, RUHUMUN KAPTANIYIM
TENCERE ELİNDE KELEPÇELEDİLER GENÇ KIZI
DAHA NE KÖTÜLÜKLER GÖRECEK SABRİYE NİNE?
İLKELER NAZİKTİR HER DAİM SULANMAK İSTER
AH O KOCA MEMELİ KADIN!
DNA TESTİ YAPIN HAKİM BEY!
İKİ DUDAK ARASINA SIKIŞMIŞ KİMLİKLER
ÇIĞLIK ÇIĞLIĞAYDI KUŞLAR
SANA KİRPİKLERİMİ BİRİKTİRDİM ALIR MISIN?
CUMHURBAŞKANLIĞI FORSUNDA 16 YILDIZIN İŞİ NE?
AMAN POPOSUNU PARMAKLAMAYIN!
AL YÜZÜĞÜM SENDE KALSIN
UÇAN LİDERLER KAÇAN KONGRELER
YES DE EMİNE HANIM
MÜDÜR BEYE NEDEN GÜNAYDIN DEMEDİN?
AŞKIN BİTTİĞİ YERDE BAŞLADI HASTALIK
AYI KONSERVE YERSE
DÖNECEKSEN DÖN ARTIK VE GÖR OLACAKLARI
SEVİŞMEK ERKEĞE ÖDÜLSE KADINA CEZA MI?
EN BÜYÜK BAYRAM BİZİM BAYRAM
MEĞER SİLAHLAR NE KADAR GEREKSİZ ZERZEVATMIŞ
MEDET EY TSE, GETİR ŞU İŞE BİR STANDART
SAFLARI SIKLAŞTIRALIM YENİ KAHRAMANLAR GELİYOR ESKİ YOLDAN
ÇARŞAFA BÜRÜNMÜŞ PARİSLİ KADININ KIVRAK YÜRÜYÜŞÜ
GÜNEŞİN ÜZERİNDE OYNAŞMADIĞI BİNADA OTURAN SİYASETÇİ
TÜRK ASKERİNİN KORE YOLCULUĞUNUN ÖYKÜSÜ
KÖKLERİNİ BU TOPRAKLARA SALANLAR DA KAÇIYORSA
YİNE KANI KANLA YIKAMASANIZ
ECEVİT, CALLAGHAN'IN 27 YIL ÖNCEKİ SÖZLERİNİ DE HATIRLASA
ASKERLER SORGULANAMAZ DARBECİLER ASLA
DOKUNULAMAYAN KAPILARA SIKIŞMIŞ İNSANLIKLAR
CAMDAN ÖRÜLMÜŞ SINIRLAR KAFAYI VURUNCA ANLAŞILIR ANCAK
DİLERİM AİLE ALBÜMÜM SAHAFLARA DÜŞMEZ
OLAĞANLAŞAN OLAĞANÜSTÜLÜKLERE KARŞI AĞLAMA SEANSLARI
BİR ERKEĞİN HEDİYELERLE EVRİMİ
İSLAMİYETİN CAMİLERE ÇEKİLME VAKTİ GELDİ ÇATTI
NE AŞKLAR BİLİRİM GÖRKEMLİ İTİRAFLARA KURBAN GİTMİŞ
SANTİMETREKARECİ MEMDUH'UN UYANIK İŞLERİ
ÇIPLAKLIK SEVENLER GERÇEKLERİ DE GİYDİRMESELER YA
HİSSEDİLEN SICAKLIK VARSA HİSSEDİLEN ENFLASYON NİYE OLMASIN?
HANİ ALEVİLER LAİKLİKTEN YANAYDI?
BİR KURU GÜL KALMIŞTI ELİNDE
ŞİVE DİYENLER YARGILANSIN
ESSAH MI YANİ?
HERKES ŞEHİT HERKES KAHRAMAN
ÇETECİLER BAYRAĞI AŞAĞILADILAR
FOTOĞRAF TERÖRDEN GÜÇLÜ OLMASA...
ÖNGÖRÜLERİN BEREKETLİ TARLASI KURUDU
PKK İLE SAVAŞ KAZANILDI MI Kİ?
BAHAR YAĞMURLARINDA YIKANMADAN...
CEP TELEFONU HIRSIZI ÇOCUKLAR KOĞUŞUNDA
TANRI AŞKINA! BU SİZİN DE ÜLKENİZ!
ERDOĞAN'A ÇOK KONUŞMA CEZASI VERİLMELİ
KANADALILAŞAN TÜRKÜN VİCDAN AZABINA ÖVGÜ
KENDİNİ ÇOĞALTARAK YAŞAMAK YA DA CENAZELER
OSMANLI SEVDASINDA DANSÖZÜN YERİ
EKRANDA SEVİŞEN TÜRK KIZINI TÜRKLER DESTEKLERSE!
KÖTÜLÜKLERİ GÖRMEZDEN GELEREK YOKETME
TANRI BU ÜLKEYİ TESADÜFLERDEN KORUMASIN
KENDİ KENTİNDE KAYBOLMAK
SANIRSINIZ TARİH BİR OYUNCAK
İNSANA YATIRIM YAPMANIN ALBENİSİ
ÇINARLAR AYAKTA ÖLÜR GAZETELER DE
DEREYATAĞINA EV YAPARSANIZ YIKILIR
HEYECAN DA RUTİNLEŞİR
SEN HASTALIKLI KORUK GİBİSİN
DENİZDEKİ HAYALİ KIRMIZI ÇİZGİ
KAVUN KARPUZ MİSALİ SİYASET
ÖZKÖK: ÜNİFORMANIN ALTINDAKİ KİŞİLİK
NECDET TEKİN: PIRASA PROFESÖRÜ OLUR MU?
HÜSAMETTİN ÖZKAN: İKİLİ TEMASLAR UZMANI
AHMET VEFİK ALP: UÇUK PROJELER BAŞDANIŞMANI
DIŞ GÖREVDEN DÖNEN VEKİL
KOYUNLAR OTORİTEYE ÇAKTIRMADAN KARŞI ÇIKAR
TAHTERAVALLİDEN İNMENİN ZAMANI GELDİ
NABZA GÖRE ŞARKILAR
AKIP GİTMEKTEDİR SESSİZ HAYATLAR
GURKALAR EMRİNİZDE SAM AMCA
TARİHTEN İBRET ALMASI GEREKENLER
1 - 2
> >>>


© Tüm Hakları Saklıdır. 2017   |   fbildirici@hurriyet.com.tr